Anasayfa / MERAK ETTİKLERİNİZ / Sırt Ağrısı

Sırt Ağrısı

OLGU

40 yaşında bayan hasta, sırt ağrısı, sabah yorgun kalkma, çabuk yorulduğundan şikayetçi olarak başvuruyor. Şikayetleri soğuk, yorgunluk ve stresle artıyormuş. Hastanın baş ağrıları, bağırsak sorunları (özellikle şişkinlik) ellerde uyuşma ve şişlik hissi gibi bazı başka şikayetleri de oluyormuş ve özellikle stressli dönemlerinde şiddetleniyormuş.

 

Öyküde Sorgulanması Gerekenler ve Ayırıcı Tanı

Sırt ağrısının özellikleri Eşlik edebilen semptomlar
·         Sıklığı

·         Süresi

·         Şiddeti

·         Lokalizasyonu

·         Ağrılı/ağrısız dönem özellikleri

·         Gün içindeki seyri

·         Aktivite ile ilişkisi

·         Yayılımı

·         Gece uyandırması

·       Ateş

·       Baş ağrısı

·       Göğüs ağrısı

·       Ellerde uyuşma

·       Bacaklarda güçsüzlük

·       Eklem şikayetleri

·       Gece ağrısı

·       Halsizlik

·       Kilo kaybı

 

Ağrının akut veya kronik olması

Sırt ağrısı; boyun alt ve arka kısmı, omuzların arka kısımları, kürek kemikleri çevresi ve bele kadar uzanan geniş bir alanı kapsıyor. Ani başlayan ağrılar akut iken 12 haftadan fazla sürerse ve uzun vadeli sorunlara neden olursa, buna kronik sırt ağrısı denir.

 Ağrının fonksiyonel veya organik nedenli olması

Sırt ağrısı 35 – 55 yaş arası daha yaygındır. Olguların çoğunda, ağrının nedeni sırttaki kemiklerin, kasların ve bağların birlikte çalışmasının olumsuz etkilenmesidir.  Ağrının sebepleri psikolojik şeyler de olabilir. Stresin bedenimizin üzerinde fiziksel etkileri olduğunu biliyoruz. Eğer stres ve kaygı sorununuz varsa, vücudunuz sürekli psikolojik bir baskının altında demektir. Stres altındayken kasların gerilmesine neden olan hormonların salgılanması nedeniyle, sırt ağrılarının ve tutulmaların görülmesine sık rastlanır. Malesef ki bu durum bir sürekli döngüye sebep olur. Stres nedeniyle oluşan ağrılar da bir başka stres kaynağı olarak listeye eklenir.

Ağrı özellikleri

Hastalarda sırt ağrısının ana semptom özellikleri sorgulanmalıdır. Sırt ağrısının sıklığı, süresi, şiddeti, lokalizasyonu, ağrılı/ağrısız dönem özellikleri, gün içindeki seyri, aktivite ile ilişkisi,yayılımı ve gece uyandırması özellikleri öğrenilmelidir.

Sırt Ağrısı – Özgeçmiş ve Soygeçmiş Özellikleri

Omurgaya ait kemik veya sinir yapılardan kaynaklı iyi ve kötü huylu tümörler sırt ağrısı yapabileceği gibi meme, akciğer, prostat vb tümörler de omurgaya yayılım göstererek sırt ağrısı yapabilirler. Brucella ve Tüberküloz (Pott hastalığı) öyküsü, yumuşak doku romatizması ‘fibromiyalji‘ ve iltihaplı romatizma türlerinden ‘ankilozan spondilit‘, sırt ağrısı ile kendini gösteren gibi romatizmal hastalıklar sorgulanmalıdır. Sırt bölgesine yansıyan ağrılar da olabiliyor. Bunların en önemlisi ise mide ve barsak ülseri ile kalp krizi olabilir, mutlaka öyküde sorgulanmalıdır.

Hastanın yaşı ve cinsiyeti

Erkeklere göre, kadınlarda sırt ağrısı daha sık gözlenir. Bunun bir çok nedeni vardır. Ev hanımlarının ev içindeki çalışma şekli, en önemli faktörlerdendir. Hamilelik dönemleri ve sonrasında emzirme dönemleri, sırt ağrılarının ortaya çıktığı veya arttığı zamanlardır.Her yaş grubundan hastalar sırt ağrısı ile gelebilir.

Çocukluk döneminde: Omurga eğriliklerine bağlı sırt ağrıları,ayrıca tüberküloz ve tümörlere bağlı sırt ağrıları

Erişkin dönemde: Torasik disk herniasyonu (sırt fıtığı), brucella ve tüberküloz, ankilozan spondilit ve myofasial ağrı sendromuna bağlı sırt ağrıları, yansıyan ağrılar.

Yaşlılık döneminde: Osteoartroz (kireçlenme), osteoporoz (kemik erimesi) ve kemik tümörlerine bağlı sırt ağrıları.

Ağrının kronolojisi

Sırt ağrısının en sık nedeni sırt kaslarında oluşan kas spazmıdır Sırt ağrılarının çok önemli bir bölümü, ciddi ve kalıcı bir takım hastalıklardan çok, ufak ve tamamen iyileştirilebilir durumlar sonucu ortaya çıkarlar.

Sırt ağrısına neden olabilecek diğer sebepler arasında gebelik, kadınlarda görülen enflamatuar pelvik hastalık gibi jinekolojik sorunlar, osteoartrit gibi farklı artrit türleri; ayrıca strese bağlı gerilim, viral enfeksiyonlar, kemik bozuklukları, idrar kesesi ve böbrek enfeksiyonları ve osteoporoz da sayılabilir.

Bunların yanı sıra düşme, travma veya kırık gibi bir yaralanma, egzersiz yapmama, obezite ve uyku bozuklukları da nedenler arasındadır

Ağrı günden güne artarak ilerliyorsa, genel olarak bir halsizlik, kendini iyi hissetmeme şikayetiyle birlikte sırt ağrısı da varsa, yanı sıra idrara çıkmakla ya da yürümekle ilgili de bir problem yaşanıyorsa (Omurilik üzerindeki baskıyla ilgili bir sorun olabilir.) ciddiye alınmalıdır. 

Ağrının yeri ve yansıması

Ağrının başlangıç yeri ve ağrı yerindeki her değişiklik önemlidir. Eğer hasta, göğüs ağrısı, sol omuza ve sırt ve sağ skapulaya yayılan bir ağrı tanımlıyorsa; kalp krizi, sağ hipokondrial bölgeden başlayıp sırt ve sağ skapulaya yayılan bir ağrı tanımlıyorsa; kolesistit, bilier kolik, kolanjit akla gelmelidir.

Epigastrik bölgeden başlayıp sırta yayılan kuşak tarzı ağrılarda pankreatit akla gelmelidir.

Ağrının karakteri

Hastalar ağrının karakteri ile ilgili; kesici, zonklayıcı, sıkıştırıcı, soluk kesici, rahatsız edici, kramp şeklinde, bıçak saplanır gibi tanımlamalarda bulunabilirler. Üzerine basmakla ağrının tetiklendiği noktalar tarif edebilirler. Belirli kas gruplarında  görülen ağrı, hassasiyet ve tutuklukla karakterize miyofasial  ağrı sendromu veya fibromyalji denilen tüm vücutta yaygın olan, yorgunluk ve uykusuzluğun eşlik ettiği, sabah tutukluğunun olduğu, soğuk ve nemli havalarda şiddetlenen, yorgunluğu beraberinde getiren, konsantrasyon güçlüğü ve baş ağrılarının da eşlik edebildiği rahatsızlıklar nadir değildir.

Spor yaralanmaları ve trafik kazaları ve benzer yaralanmalar ikinci sıklıkla sırt ağrısının sebebi olarak karşımıza çıkmaktadır. Kaslarda ezilme ve gerilme tarzı basit yaralanmalardan çeşitli kırıklara kadar geniş bir yelpazedeki hasarlara bağlı ağrılar oluşabilir

Parmakla bastırmakla belirli bir noktada aşırı hassasiyet enfeksiyon odağı, tümör ve omurga kırığı açısından önemlidir.

Daha az sıklıkla sırt bölgesinde de fıtık olabilir (tüm fıtıkların %2-3′ ü). Fıtık oluştuğu bölgeye göre bir sinir köküne baskı yaparak göğüs duvarında belirli bölgelerde kuşak tarzı ağrılar veya karıncalanmalara neden olabilir

Ağrının aktivite ile ilişkisi

Sırt ağrılarının büyük çoğunluğu sedanter yaşam tarzı olarak adlandırılan, düzenli spor ve egzersizin hayatımızın bir parçası olmamasına bağlıdır. Kötü postür (duruş), masa başında uzun süreli oturmalar, kondüsyon eksikliği ve sırt kaslarının güçsüzlüğü, hava akımı olan yerde kalma veya klima ve vantilatöre özellikle terli iken maruz kalma ağrıları beraberinde getirebilir. Son yıllarda  televizyon karşısında yarı oturur,– yarı uzanır şekilde uzun süre kalma ve bu durumu bir alışkanlık olarak devam ettirme, sırt ağrılarının sık sebepleri arasına girmiştir.

Teşhis

Teşhis, semptomlar ve fiziksel muayene ile yapılır. Şüphelenilen disk sorunlarına yönelik olarak daha doğru bilgiler sağlamak amacıyla röntgen ışınları, bilgisayarlı tomografi taraması (BT ) veya magnetik rezonans görüntüleme taraması (MRI) önerilebilir.

 

Kırmızı bayrak bulguları:

Aşağıdaki bulgular, sırt ağrınızın ‘basit’ bir sırt ağrısı olmadığının habercisi olabilir.

  • 20 yaştan önce ve 50 yaştan sonra başlayan ağrılar
  • Sürekli olan, ilerleyen ve şiddetli olan ağrılar
  • İstirahat ve postürel düzenlemelere rağmen azalmayan ağrılar
  • Ateş, döküntü, kızarıklık, kilo kaybı gibi bulguların eşlik etmesi
  • Gece, özellikle uykudan uyandıran ağrıların olması
  • Sabah sertliğinin eşlik etmesi ve uyandıktan hemen sonra hareket etmede zorlanma
  • Yapısal deformite ve şekil bozukluğunun eşlik etmesi
  • Bacaklarda güç kaybının eşlik etmesi
  • Sırt ağrısının başlangıcından hemen önce geçirilmiş bakteriyel hastalık hikayesinin olması
  • Kemik erimesi olan kişilerde ağır kaldırma ve zorlanma gibi basit travmalar sonrası başlayan ağrılar

Tedavi

Eğer sinirlere bası bulgusu yoksa ağrı kesici, kas gevşetici ve yatak istirahati (5 günü geçmeyen) önerilir. Şikayetlerin geçmemesi durumunda, dört ya da altı hafta sonra daha ayrıntılı bir muayene gerekli olur ve eklem hastalıkları (romatizma ya da ortopedi) uzmanına gözükmek gerekebilir. Fizik tedavi gerektirenler ve kuru iğne tedavisinden fayda görecek hastalar çoğunluğu oluştururlar

Daha şiddetli ve kronik ağrılarda, sırt ağrısının sebebine bağlı olarak tedavi planlanır. Ciddi skolyozlar, tümör vakaları,cerrahi müdahaleyi gerektirebilir.

Enfeksiyöz sebeplere bağlı olanlarda antibiyotikler ve diğer ilaçlara başvurulur.

 

Sırt ağrısından korunmak için neler yapılabilir?

Sırtı yüksek, bel boşluğunuzu dolduran sandalyeler tercih etmeli, bilgisayarın ekranını göz hizanıza yerleştirilmeli. 1,5-2 saatte bir beş-on dakika süreyle masa başından kalkmalı ve yürüyerek ‘aktif dinlenme’ yapılmalı.

Ağır kaldırırken, eğilirken uyulması gerekli önerilere dikkat edilmeli. Araba kullanıyorken, koltuk sırtı ve boynu desteklemeli.

Stresten kaçınılmalı ve uygun vücut ağırlığının korumasına özen gösterilmeli.

Karın ve sırt kasları güçlü tutulmalı, ama unutulmamalı ki hiç spor yapmamak kadar, tüm hafta boyunca işte ve evde sedanter bir hayat geçirerek hafta sonu tek bir gün, aşırı ve yarışmalı spor yapmak da yaralanma riski açısından riskli olabilir. İdeal olan; spor ve egzersizi günlük yaşamın bir parçası haline getirerek haftada en azından 3 ila 4 gün düzenli spor yapmaktır. Düzenli germe, kuvvetlendirme ve aerobik egzersiz yapmak, belli aralıklarla tek bir aşırı egzersiz yapmaktan daha iyidir. Düzenli yapılan spor sadece tempolu yürümeden ibaret olabileceği gibi, koşma, yüzme, yoga gibi sporları da içerebilir. Kondüsyonun artması, sırt ve karın kaslarının güçlenmesi ayrıca daha iyi bir duruşa sahip olma konusunda da yardımcı olabilir.

Kalsiyum ve vitamin alımınıza özen gösterip sağlıklı ve güçlü kemiklere sahip olunmalı ve sigara içmemeli.

 

Kaynaklar:

  1. Korkmaz MF, Sevimli R, Selcuk EB, Cigremis Y. [Three-dimensional Spinal Deformity: Scoliosis [Uc Boyutlu Omurga Deformitesi: Skolyoz]]. Med-Science. Online First: 19 Jul, 2014. Turkish. doi:10.5455/medscience.2014.03.8177.
  2. Mehmet Fatih Korkmaz, Kaya Saraç, Mustafa Karakaplan, Gokay Gormeli, Mehmet Nuri Erdem, Engin Burak Selcuk. Kord Basisi Olusturan Cok Seviyeli VertebraHemanjiomalarındaCerrahiTedavininEtkinliği VeGüvenliğininDeğerlendirilmesi. J Turk Spinal Surg 2014; 25 (3):211 – 218
  3. Mehmet Fatih Korkmaz, Akif Durak, Hüseyin Özevren, Zeynep Maras Özdemir, Bayram Kahraman, Saim Yoloğlu. Torasik Disk Hernilerinde Konservatif Tedavi. J Turk Spinal Surg 2014; 25 (4):265 – 270
  4. Mehmet Fatih Korkmaz, Mehmet Karatas, Reşit Sevimli, Engin Burak Selcuk. Comprehensive Management of Traumatic Thoracolumbar Vertebral Fracture. J Turk Spinal Surg 2014; 25 (4):313 – 320
  5. Mehmet Fatih Korkmaz. Omurga Sagligi . Koruyucu Saglik Rehberi. Mayis 2012. (Turk Eczacilar Birligi – Eczacilik Akademisi) Bolum 89. Sayfa 376-378

Share This:

Free WordPress Themes - Download High-quality Templates